Por Bartek – nasiona 1 g – W. Legutko
Por Bartek to późna odmiana o białej, walcowatej łodydze rzekomej, która sprawdzi się w planie jesienno-zimowego zaopatrzenia kuchni. Można ją przeznaczyć zarówno do przechowywania, jak i do pozostawienia w gruncie na zimę.
Odmiana tworzy łodygę rzekomą średniej grubości i długości, o walcowatym kształcie. Biała część pora nadaje się do krojenia i wykorzystania w codziennych potrawach, a późny termin zbioru pozwala zaplanować jej pozyskanie na jesień. W uprawie ważne jest przygotowanie głęboko uprawionej, żyznej ziemi, która dobrze utrzymuje wilgoć.
- ✓Późna odmiana przeznaczona do zimowego przechowywania i zimowania w gruncie.
- ✓Wytwarza białą, walcowatą łodygę rzekomą średniej grubości i długości.
- ✓Wymaga gleby żyznej, próchniczej, zasobnej w wodę i głęboko uprawionej.
- ✓Zalecany siew pod osłonami przypada na marzec, a siew bezpośredni do gruntu na początek kwietnia.
Siew pod osłonamiIII
Sadzenie rozsadyV
ZbiórX–XI
PrzeznaczeniePrzechowywanie i zimowanie w gruncie
Kalendarz uprawy
Siew pod osłonamiIII
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
Siew bezpośrednio do gruntuIV
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
Wysadzanie rozsadyV
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
ZbiórX–XI
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
Najważniejsze informacje
| Gatunek | Por (Allium porrum) |
|---|
| Typ odmiany | Późna |
|---|
| Łodyga rzekoma | Biała, walcowata, średniej grubości i długości |
|---|
| Siew pod osłonami | Marzec |
|---|
| Siew do gruntu | Początek kwietnia |
|---|
| Sadzenie rozsady | Maj |
|---|
| Zbiór | Październik–listopad |
|---|
| Głębokość siewu | Około 1 cm |
|---|
| Kiełkowanie | Zwykle około 10–20 dni w odpowiedniej wilgotności i temperaturze |
|---|
| Rozstawa | 30–50 × 15–20 cm, zależnie od sposobu uprawy |
|---|
| Stanowisko i gleba | Miejsce słoneczne; ziemia żyzna, próchnicza, zasobna w wodę i głęboko uprawiona |
|---|
| Uprawa | Z rozsady lub z siewu bezpośredniego; do gruntu można też wysadzać rozsadę |
|---|
| Zawartość opakowania | 1g |
|---|
| EAN / GTIN | 5903837465101 |
|---|
Charakterystyka odmiany
Bartek jest odmianą późną, dlatego zbiór przypada na jesień, a rośliny można przeznaczyć do zimowego przechowywania. Odmiana może także zimować w gruncie, dzięki czemu część porów można zostawić na zagonie i wykopywać w miarę potrzeb. Łodyga rzekoma jest walcowata, średniej grubości i długości. Jej biała barwa wyróżnia część przeznaczoną do wykorzystania w kuchni.
Odpowiednie stanowisko powinno mieć glebę żyzną, próchniczą i zasobną w wodę, przygotowaną przez głębokie uprawienie. Bartek można uprawiać z siewu pod osłonami albo wysiać bezpośrednio do gruntu, zgodnie z terminami podanymi w kalendarzu. Rozsadę przenosi się na zagon wiosną, zachowując rozstawę dostosowaną do sposobu uprawy.
Zastosowanie
Białą łodygę można kroić do zup, sosów, farszów i dań duszonych, a także wykorzystywać na surowo po drobnym posiekaniu. Późny zbiór pozwala przeznaczyć część plonu do przechowywania, a pory pozostawione w gruncie wykopywać w miarę potrzeb. Odmiana sprawdzi się na zagonie warzywnym, gdy planujesz jesienne zbiory i chcesz uwzględnić por w zimowym zapasie.
Poradnik uprawy: Por
Najważniejsze zasady uprawy w polskim klimacie.
🌱Siew i rozsada
- Siew: Wysiewaj nasiona na głębokość około 1 cm do skrzynek lub wielodoniczek z lekkim podłożem; po wschodach ustaw je w jasnym miejscu.
- Siew w gruncie: Siew bezpośredni prowadź od marca do maja, kiedy ziemia nadaje się do uprawy. Po wschodach przerwij zbyt gęste siewki, by mogły swobodnie rozwijać liście.
- Rozsada: Na zagon przenoś rośliny z kilkoma dobrze rozwiniętymi liśćmi; sadzenie rozsady można prowadzić od kwietnia do maja.
🌿Siew pod osłonami zaplanuj na marzec, a siew bezpośredni tej późnej odmiany na początek kwietnia.
☀️Stanowisko
- Światło: Wybierz otwarty, słoneczny zagon; w cieniu liście rozwijają się słabiej, a rośliny dłużej zajmują miejsce w warzywniku.
- Zmianowanie: Nie umieszczaj pora po cebuli, czosnku ani szczypiorku. Po uprawie pora zaplanuj warzywo z innej rodziny, na przykład fasolę lub sałatę.
- Przygotowanie miejsca: Usuń chwasty i przygotuj zagon przed sadzeniem, aby młode rośliny nie musiały konkurować z szybko rozrastającą się roślinnością.
🌿Wybierz stanowisko, na którym można głęboko uprawić żyzną ziemię odpowiednią dla tej odmiany.
⛏️Gleba i nawożenie
- Podłoże: Por najlepiej rośnie w ziemi próchnicznej i żyznej, o odczynie zbliżonym do obojętnego; ciężką glebę rozluźnij dojrzałym kompostem.
- Przygotowanie: Przed sadzeniem przekop zagon i wymieszaj z podłożem dojrzały kompost, który poprawi jego strukturę.
- Nawożenie: Nie stosuj świeżego obornika bezpośrednio przed uprawą pora; nadmiar azotu może pobudzać liście kosztem jakości łodygi.
🌿Głęboko uprawiona, próchnicza ziemia odpowiada wymaganiom glebowym odmiany Bartek.
💧Podlewanie
- Wilgotność: Utrzymuj ziemię równomiernie wilgotną, szczególnie po posadzeniu rozsady i podczas letniej pogody bez opadów.
- Sposób podlewania: Wodę kieruj na podłoże, najlepiej rano lub wieczorem, zamiast moczyć liście.
- Odpływ wody: Jeżeli po deszczu woda długo stoi na zagonie, podnieś grządkę; korzenie pora źle znoszą podmokłą glebę.
🌿Wybieraj miejsce, w którym gleba zasobna w wodę pozostaje wilgotna, ale nie jest podmokła.
✂️Prowadzenie i pielęgnacja
- Odchwaszczanie: Usuwaj chwasty, zanim rozrosną się między rzędami, ponieważ młody por początkowo rośnie wolno i łatwo traci przestrzeń.
- Obsypywanie: W miarę wydłużania łodyg stopniowo podgarniaj ziemię do nasady roślin; rób to tak, by gleba nie wpadała między liście.
- Ściółkowanie: Możesz rozłożyć cienką warstwę podsuszonej trawy lub kompostu, pozostawiając wolne miejsce bezpośrednio przy roślinie.
🌿Przy obsypywaniu zakrywaj dolną część łodygi i nie zasypuj ziemią liści.
🍂Choroby
- Rdza pora: Pomarańczowe, wypukłe skupienia na liściach mogą wskazywać na rdzę; silnie porażone resztki usuń z zagonu.
- Szara pleśń: Miękkie, brunatniejące fragmenty z szarym nalotem mogą pojawić się przy długotrwałej wilgoci. Ogranicz zagęszczenie roślin i podlewanie po liściach.
- Porządek po zbiorze: Po zakończeniu uprawy usuń resztki pora, a cebulowe posadź na tym zagonie dopiero po kilku sezonach przerwy.
🌿Przy zbiorze przeznaczonym do przechowywania odkładaj osobno pory z miękkimi lub przebarwionymi fragmentami.
🐛Szkodniki
- Śmietka cebulanka: Żółknięcie i więdnięcie liści może towarzyszyć uszkodzeniom korzeni przez larwy; rośliny wyraźnie zamierające usuń z grządki.
- Wciornastki: Srebrzyste smugi i drobne, ciemne punkty na liściach mogą świadczyć o żerowaniu wciornastków; sprawdzaj również wnętrze wachlarza liści.
- Osłona z siatki: Po posadzeniu rozsady przykryj zagon drobną siatką i szczelnie umocuj jej brzegi przy ziemi.
🌿Osłaniaj młode rośliny siatką po posadzeniu, zanim rozwiną się na zagonie.
☘️Zbiór i przechowywanie
- Wykopywanie: Podważ ziemię widłami szerokozębnymi, aby wyjąć por bez szarpania; otrząśnij ziemię i usuń nadmiar liści.
- Przechowywanie: Do przechowywania wybieraj nieuszkodzone rośliny i umieść je w chłodnym, wilgotnym miejscu, kontrolując ich stan.
- Mrożenie: Oczyszczoną łodygę pokrój w plastry, osusz i zamroź w porcjach przeznaczonych do późniejszego dodania do gotowanych potraw.
🌿Późne pory odmiany Bartek można przeznaczyć do zimowego przechowywania albo pozostawić w gruncie na zimę.
⚠️Najczęstsze błędy
- Zbyt gęsty siew: Siewki wysiane zbyt gęsto konkurują o światło; po wschodach przerwij je, aby każda roślina mogła rozwijać liście.
- Przesuszenie: Dłuższy niedobór wody hamuje wzrost; gdy liście więdną, podlej zagon i sprawdź wilgotność ziemi pod powierzchnią.
- Zła lokalizacja: Unikaj podmokłego stanowiska i miejsca po cebulowych; wybierz słoneczny zagon, z którego woda może odpływać.
🌿Nie wybieraj dla odmiany Bartek gleby płytko uprawionej ani ubogiej w próchnicę.
Najczęściej zadawane pytania
Czy por Bartek nadaje się do pozostawienia w gruncie na zimę?
Tak, odmiana może zimować w gruncie. Część roślin można wykopywać jesienią, a pozostałe zostawić na zagonie.
Kiedy wysiać nasiona i posadzić rozsadę?
Siew pod osłonami zaplanuj na marzec, a siew bezpośredni na początek kwietnia. Rozsadę wysadzaj w maju, gdy gleba jest przygotowana.
Jaką glebę przygotować pod tę odmianę?
Wybierz podłoże żyzne, próchnicze i zasobne w wodę, a przed sadzeniem głęboko je upraw. Unikaj miejsca, w którym po opadach długo utrzymuje się zastój wody.
Jak wykorzystać zebrany por?
Białą łodygę można kroić do zup, sosów i dań duszonych albo dodawać na surowo do potraw. Późny plon nadaje się również do przechowywania lub mrożenia.
W jakim rozstawie sadzić rośliny?
Zachowaj rozstawę 30–50 cm między rzędami i 15–20 cm w rzędzie, dostosowując ją do sposobu uprawy. Przestrzeń ułatwia pielęgnację i dostęp do roślin.
Zobacz też
- Por — zobacz więcej nasion z tej samej kategorii.
- Nasiona warzyw — zobacz pełny wybór nasion warzyw do własnego warzywnika.
- Porady ogrodnicze — sprawdź praktyczne materiały o siewie i pielęgnacji.